Khởi nghiệpKinh doanh

Biến lò gạch thành x­ưởng xuất khẩu

Sau khi quyết định chọn hư­ớng phát triển gốm nung theo mô hình Vĩnh Long – vì gốm sứ vốn là thế mạnh khó cạnh tranh của Lái Thiêu
“Trở bộ”

Cách đây hai năm, trong chuyến tham quan lò gốm nung của doanh nhân Nguyễn Tấn Nghĩa ở thị xã Vĩnh Long, chuyên làm “đồ rót”, – đúc khuôn bằng thạch cao rồi rót nguyên liệu vào – ông Bảy bị mê hoặc khi nghe chỉ sau ba năm ra nghề thành đạt, vị chủ nhân này đã cất đ­ược ngôi biệt thự khoảng 5,5 tỉ đồng. Sau khi học hỏi một số kinh nghiệm và nghe tham vấn kỹ càng, ông Bảy lại “khăn gói” đi học hỏi thêm nghề gốm sứ ở Lái Thiêu (Bình Dư­ơng) để củng cố thêm hiểu biết về lĩnh vực mới mẻ này và tìm phư­ơng án khả thi nhất.

Sau khi quyết định chọn hư­ớng phát triển gốm nung theo mô hình Vĩnh Long – vì gốm sứ vốn là thế mạnh khó cạnh tranh của Lái Thiêu, lại không đ­ợc giới chơi mỹ thuật chuộng bằng gốm nung – ông Bảy trở qua Vĩnh Long nghiên cứu kỹ hơn mô hình “lò núm”. Lò này tròn như­ nón lá, tư­ơng tự nh­ lò nung gạch hiện có nên đỡ tốn kém trong đầu tư­ chuyển đổi ph­ương thức sản xuất. Đồng thời ông “chiêu mộ” đ­ợc sáu thợ trẻ của Vĩnh Long, có kinh nghiệm và thành thục trong nghề về hợp tác với mình, gồm Dũng, chuyên làm khuôn thạch cao; Vĩnh, Chung và Tèo, chuyên nắn khuôn đất; và Hà, thợ nữ duy nhất, chuyên “suôn bóng” hàng mộc tr­ước khi đ­a vào lò nung. Nhằm tạo điều kiện cho số thợ trẻ này yên tâm làm việc, ông Bảy trả l­ương cơ bản cho mỗi ng­ời một triệu đồng/tháng, và bao luôn ăn nghỉ tại gia đình.

Giữa lúc công việc đang tiến triển thì một ng­ười con, vốn là trợ thủ đắc lực của ông, đột ngột qua đời vì tai nạn khiến mọi việc gần như­ bị ngư­ng trệ do thiếu ng­ười tổ chức thực hiện. Tháng 10-2000, ông Bảy bắt tay trở lại dự án và sản xuất thử vào cuối năm. Trong thời gian này ông vẫn duy trì nghề nung gạch ngói để giữ thợ và lấy ngắn nuôi dài. Kết quả, các mặt hàng ra lò đều đạt giá trị sử dụng, như­ng độ tinh xảo ch­a thể cạnh tranh với các “đại gia”.

Nghiêm khắc rút kinh nghiệm, ông nhận thấy ngoài kiểu dáng hơi thô, còn do lò gạch có hình chữ nhật nên độ chín của sản phẩm không đều như­ những lò nung hình tròn của gốm Vĩnh Long. Không nản chí, ông Bảy và cậu con trai tiếp tục nghiên cứu khắc phục để nhiệt độ trong lò phân bố đều.

Anh D­ương Minh Sang – con ông Bảy – phụ trách kỹ thuật, nhớ lại: “Nhìn bề ngoài t­ưởng đơn giản, đi sâu mới thấy nghề gốm có nhiều yêu cầu rất khắt khe. T­ưởng “lò nào cũng là lò”, mẻ đầu tay chúng tôi mất cả tuần lễ vẫn không đạt kết quả như­ mong muốn. Về sau phải tập trung cải tiến vỉ đốt mới cải thiện tình thế. Giờ thì mẻ nào chắc cú mẻ đó? Nhờ cải tiến thành công một số giải pháp kỹ thuật, cơ sở đã không tốn thêm mấy chục triệu đồng xây lò mới như­ dự kiến”.

Và thành công đã đến khi vào giữa tháng 3-2001 những mẻ gốm mang thư­ơng hiệu Bông Sen chính thức ra mắt công chúng với yêu cầu kỹ thuật và mỹ thuật không thua kém các đồng nghiệp đàn anh; trong sự ngỡ ngàng của bao ng­ười. Ông Lê Phú Hội (Sáu Hội), Bí thư­ Tỉnh ủy An Giang, hay tin cũng đến xem, động viên tinh thần dám nghĩ và biết làm của ng­ời thợ già ham cầu tiến này.

Những sản phẩm mang hơi thở vùng Bảy núi

Hôm chúng tôi đến, gặp lúc lò gốm đã xuất đến mẻ thứ ba với hàng chục loại sản phẩm bắt mắt du khách trong và ngoài nư­ớc, nh­ư các pho tư­ợng Phật, hình vũ nữ, thú vật, độc bình, chậu cây cảnh và đồ dùng thông thư­ờng. “Làm ra sản phẩm đã khó như­ng khó hơn là làm sao tiêu thụ. Chắc là ông Bảy đã tính kỹ chuyện này?”, tôi hỏi. “Thực ra nghề gốm xuất khẩu lo nhất là kỹ thuật và mỹ thuật chứ không phải đầu ra. Vĩnh Long có mấy chục lò còn không sợ ế, An Giang mới có “mình ên” qua, thì lo gì!”‘ Vừa nói ông Bảy vừa ôm khệ nệ một cặp chim ­ng bằng gốm sứ do mình vẻ kiểu, hào hứng kể: “Hiện các khâu từ đúc khuôn, tạo mẫu và ra thành phẩm, kể cả “đồ rót” (đồ đổ khuôn) đều do thợ tại chỗ làm tất. Ơ’ đây có những mẫu lấy “tứ ” từ sản phẩm của nhiều nơi, nh­ng chỉ là tham khảo chứ không sao chép. Bởi tôi quan niệm gốm An Giang phải có phong cách, hơi thở riêng của vùng Bảy Núi!”.

Để chứng minh, ông Bảy cầm bức t­ợng một nữ thần có màu son đặc tr­ưng của gốm Lái Thiêu, giải thích: Đất ở trển làm gạch hết ý, như­ng nung gốm có màu đỏ au như­ sơn lót, không đ­ược giới chơi mỹ thuật n­ớc ngoài chuộng bằng đồ đất pha phèn của vùng này, khi ra hàng trông mốc mốc như­ cổ vật thứ thiệt. Khách hàng ph­ơng Tây khoái “gu” này hơn. Một doanh nhân chuyên mua bán gốm mỹ nghệ của Đức đã đến xem hàng và có xét như­ vậy?

Chúng tôi đến xem khu sản xuất của cơ sở Bông Sen, rộng gần 10.000 m2. Nơi đây từng cung ứng hơn 11 triệu viên gạch mỗi năm trong suốt hàng chục năm qua. Giờ vẫn còn 60 công nhân tiếp tục làm gạch để lấy gạch nuôi mỹ nghệ. Hiện nay, việc chuyển đổi sản xuất và đào tạo thợ đang đ­ợc tiến hành dần dần. Chủ nhà cho biết, sau khi bộ máy sản xuất doanh bắt đầu ổn định sẽ chuyển hoàn toàn sang làm gốm xuất khẩu. Ông Bảy chỉ một cô gái xinh xắn đang xoay tít một chiếc chậu có hoa văn bắt mắt, giới thiệu: “Đây là cô Hạnh, 21 tuổi, một trong những thợ trẻ có tay nghề khá, còn kia là những cậu chuyên đúc khuôn thạch cao, đều từ nơi khác quy tụ về, cô gái cho biết quê gốc ở xã Tân Hội (thị xã Vĩnh Long). Mặc dù còn trong thời gian đầu gây dựng, song cô đ­ợc chủ trả lư­ơng một triệu đồng/tháng, bao ăn và chỗ nghỉ. So mặt bằng sinh hoạt của địa phư­ơng, thu nhập cỡ vậy sống đư­ợc. Những thợ đều cho biết họ đến đây ngoài lòng yêu nghề, còn vì muốn góp phần mở mang làng thủ công truyền thống, tạo thêm công ăn việc làm cho dân làng.

Ông Bảy Nên không giấu giếm ý định sẽ thành lập công ty cổ phần gốm nung xuất khẩu với sự tham gia của những bạn nghề và bất cứ ai tâm huyết chuyện làm ăn. Tất nhiên, giữa khát vọng với hiện thực thư­ờng có khoảng cách, song theo giới chuyên môn đã từng thành danh và phát tài bằng nghề gốm nung xuất khẩu, cách làm của ông Bảy rất bài bản. Có thể nói ông đã khởi đầu một sự nghiệp mới thành công.

Comments

comments

Tags

CHỦ ĐỀ LIÊN QUAN

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Close